BATI AKDENİZ TARIMSAL ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ MÜDÜRLÜĞÜ

HIYARIN TÜRKİYE

VE

DÜNYADAKİ DURUMU

Hıyarın anavatanı Hindistan olup, Orta Asya, İran ve Anadolu üzerinden Avrupa'ya yayılmıştır. En eski kültüre alınan sebze türlerinden birisidir. Tarihte 5000 yıldır var olduğu ve orijininin Hindistan olduğu bilinmektedir. Hindistan’dan Çin’in doğu yönüne ve Asya’nın batı yönüne Kuzey Afrika ve Güney Avrupa’ya yayılmıştır. M.Ö. 300 yıllarında eski Romenler ve Yunanlılar tarafından yetiştirilmiştir. Avrupa’da Ortaçağ’da kültüre alınmıştır. 1494 yılında ilk kez Haiti’de Colombus tarafından yetiştirilerek Yeni Dünya’ya tanıtılmıştır. Hıyar M.Ö. 3000 yıllarında kültüre alınmıştır. Anavatanı Hindistan’dır. Himalaya dağları ile Bengal körfezinin kuzey tarafından dünyaya yayılmıştır. Çin genetik çeşitliliğin ikincil merkezidir.

Kalorisi düşük sebzelerden birisidir.100 g hıyarın kalori değeri 12’dir. Düşük kalorisi nedeni ile diyet yemeklerinde kullanılır. 100 g taze hıyar meyvesinde 97 g su,  0.6 g protein 0.2 g yağ,  1 g karbonhidrat ve 45 IU vitamin A,  0.03 mg. B1,  0.02 mg B2,  0.3 mg. Niacin,  12 mg Ca,  0.3 mg. demir içerir. Proteinli besinlerin alınması sonucu vücutta artan asidin nötralleştirilmesinde hıyardan yararlanılır.

Dünyadaki üretimi 39.598.853000 ton, ülkemizdeki üretimi 1.750.000 tondur. Ülkemizde örtüaltı yani alçak plastik tünel + sera olarak hıyar üretimi 35 bin dekarın üzerindedir. Bu alandan alınan ürün 670 bin ton civarındadır. Sadece sera alanı ise yaklaşık 30 bin dekardır. Hıyar üretiminin % 30u cam, % 52si plastik geri kalanı alçak plastik tünellerde yapılmaktadır. Sera sebze üretiminin % 20,2si hıyara aittir.

2004 yılı itibarıyla 603.622 ton olarak gerçekleştirilen sebze ihracatımızın ürünler bazında dağılımını incelediğimizde domates % 39’luk pay ile ilk sırada yer almaktadır. Sebze ihracatımızın ülkeler bazında dağılımına baktığımızda ihracatımızdan aldığı paylar ile en önemli pazarlar olarak karşımıza çıkan ülkeler sırasıyla Rusya ( % 28,3), AB Ülkeleri (% 21,5), Irak (% 15,1), Suudi Arabistan (% 8,9) ve Romanya (% 7,5)’dır. Rusya’ya gönderilen sebzenin % 73,6’sını domates, %17,7’sini soğan, sarımsak ve pırasa grubu, % 7,2’sini ise hıyar ve kornişonlar oluşturmaktadır.

ENSTİTÜMÜZDE GELİŞTİRİLEN HIYAR ÇEŞİTLERİ

AGAM F1 EKİZ F1

HIZIR F1

PALDIM F1    

 

PALDIM F1

 

 

 

     
 

 

 

 

Bitki ve Meyve Özellikleri

   

Tipi

Beith Alpha

Yetiştirme Dönemi

Örtüaltı sonbahar

Bitki kuvveti

Kuvvetli

Çiçeklenme Durumu

%100 dişi çiçekli, partenokarptır. Boğumda 1-2 çiçek verir

Meyve Ağırlığı (gr)

160

Meyve boyu (cm)

16-18

Meyve Eni (cm)

3.8

Dış Kabuk Rengi

Koyu yeşil

Kabuk Kalınlığı

Orta

Meyve Eti Rengi

Açık Yeşil

Meyve Eti Kalınlığı

Kalın

Yeme kalitesi

Mükemmel

Verim  

12-14 ton

 
     
     

 

HIZIR F1

 

 

 

     
 

 

 

Bitki ve Meyve Özellikleri

   

Tipi

 Beith Alpha

Yetiştirme Dönemi

Örtüaltı ilkbahar

Bitki kuvveti

Orta güçlü, küt koltuk özelliğinde

Çiçeklenme Durumu

%100 dişi çiçekli,partenokarptır.

Meyve Ağırlığı (gr)

160

Meyve boyu (cm)

15-17

Meyve Eni (cm)

3.6

Dış Kabuk Rengi

Koyu yeşil

Kabuk Kalınlığı

Orta

Yeme kalitesi

Mükemmel

   
 
     
     

 

EKİZ F1

 

 

 

     
 

 

 

 

Bitki ve Meyve Özellikleri

   

Tipi

 Beith Alpha

Yetiştirme Dönemi

Örtüaltı ilkbahar ve erken sonbahar

Bitki kuvveti

Orta güçlü

Çiçeklenme Durumu

%100 dişi çiçekli,partenokarptır.Çoklu çiçek verir.

Meyve Ağırlığı (gr)

160

Meyve boyu (cm)

15-17

Meyve Eni (cm)

3.7

Dış Kabuk Rengi

Koyu yeşil

Kabuk Kalınlığı

Orta

Yeme kalitesi

Mükemmel

Verim (kg/Dekar)

9-12 ton

 
     
     

 

AGAM F1

 

 

 

     
 

 

 

Bitki ve Meyve Özellikleri

   

Tipi

 Beith Alpha

Yetiştirme Dönemi

Örtüaltı erken sonbahar

Bitki kuvveti

Orta güçlü

Çiçeklenme Durumu

%100 dişi çiçekli,partenokarptır

Meyve Ağırlığı (gr)

160

Meyve boyu (cm)

16-18

Meyve Eni (cm)

3.6

Dış Kabuk Rengi

Koyu yeşil

Kabuk Kalınlığı

Orta

Yeme kalitesi

Mükemmel

Verim (kg/Dekar)

12-14 ton

 
     
     

HAZIRLAYANLAR Rana ERTOK  
  Volkan GÖZEN                              
  Meral YILMAZ  
  Nejmettin KAYA  

 

ANA SAYFA                                                          ÜRÜNLERİMİZ